حفظ و مراقبت از چشم هایتان را مقدم بدارید . . .

 

از چشم هایمان مراقبت کنیم

ساختمان چشم انسان شبیه یک کره است. در قسمت جلوی این کره یک پنجره شفاف به نام قرنیه وجود دارد. نور از محیط خارج وارد قرنیه شده و پس از عبور از مردمک به عدسی می‌رسد. عدسی نور را به صورت دقیق روی شبکیهمتمرکز می‌کند تا تصویر واضحی بر روی شبکیه ایجاد شود. چشم انسان قادر به تشخیص ۱۰ میلیون رنگ می‌باشد.[۱]

چشم از دو بخش بوجود آمده‌است:۱-اجزای فرعی چشم ۲-کرهٔ چشم. اجزای فرعی چشم عبارت است از: حَدَقه، پــِلک، مُژه، اَبرو، ماهیچه‌های گرداننده کرهٔ چشم.

اجزای فرعی چشم[ویرایش]

حدقه یا چشم خانه: استخوان‌های متعددی هستند که به یکدیگر پیوسته‌اند و یک صندوقچهٔ محکم مخروطی شکل را به‌وجود آورده‌اند تا کرهٔ چشم در میان آن محفوظ باشد. استخوان‌های چشمخانه در قسمت بالا استخوان پیشانی و در پائین استخوان گونه و از طرف خارج استخوان گیجگاهی و از طرف داخل استخوان بینی هستند. فضای داخلی این صندوقچه استخوانی از یک مادهٔ چرب که تا حدی سیال هم هست پر می‌باشد.

حدقه بوسیله پرده‌ای به دو بخش تقسیم می‌شود: بخش جلو، جایگاه کره چشم و در بخش عقب؛ اعصاب بینایی که عهده‌دار رساندن تصویرها به مغز هستند؛ و اعصاب حسی و حرکتی و ماهیچه‌های گرداننده چشم و رگ‌هایی که خون را به حدقه و ماهیچه‌های مزبور می‌رساند، قرار دارند.

پلک: جلو چشم دو پرده ظریف و محکم آویخته شده که صفحه لطیف چشم را از گرما و سرما و غیره محافظت می‌کنند؛ و در موقع خواب و خطر کاملاً باهم جفت می‌گردند، تا در پناه خود چشم را از هرگونه آسیب احتمالی محفوظ دارند، به علاوه در تعدیل نور نقش مهمی به عهده دارند.

(۱)عدسی (۴)زلالیه (۵)قرنیه (۶)مردمک (۷)عنبیه (۸)ماهیچه‌های مژکی (۹)مشیمیه (۱۰)صلبیه (۱۱)شبکیه (۱۲)لکهٔ زرد (۱۳)نقطهٔ کور (۱۴)عصب بینایی و مویرگ‌های خونی (۱۵)زجاجیه

در مواقع معمولی در هر دقیقه چند مرتبه؛ به‌طور منظم پلک‌ها به هم می‌خورند، و در نتیجه مایع ویژه اشک را که از غده‌هایی که در قسمت  فوقانی چشم قرار دارد تراوش کرده و بر روی صفحه چشم پهن می‌کنند تا آنرا شستشو داده و همیشه تازه و مرطوب نگاه دارد و در نتیجه فعالیت آنرا آسان گردانند.

تراوش اشک از دو نظر برای چشم لازم و سودمند است: یکی از این جهت که سطح چشم را شستشو داده و مانع می‌شود از اینکه ذراتی که همراه هوا وارد چشم می‌گردد، صفحه چشم را کدر و ناصاف کند، و دیگر اینکه چون این مایع مخصوص (اشک) دارای خاصیت ضدعفونیاست برای نگه‌داشتن طبقات کره چشم اهمیت شایانی دارد.

اشک چشم پس از اینکه چشم را شستشو داده و ضدعفونی کرد به سوی گوشهٔ داخلی چشم سرازیر می‌شود و از آنجا به‌وسیلهٔ لوله اشکی به درون کیسه مخصوصی که کیسهٔ اشکی نامیده می‌شود می‌ریزد و در آنجا نیز توقف نمی‌کند و ضمناً بی‌مصرف هم نمی‌ماند، بلکه تدریجاً به فضای تحتانی بینی می‌ریزد، تا در اثر تبخیر، هوای تنفسی را که از بینی به سوی شش رهسپار است مرطوب سازد.

مژه‌ها: در لبه بیرون پلک‌ها، موهای منظمی صف کشیده‌اند که از ورود گرد و غبار مانع می‌شوند و در برابر نورهای شدید نیز مقاومت کرده از  شدت آن می‌کاهند و در کنارهٔ پلک‌ها غده‌هایی وجود دارد که از آنها مادهٔ چرب مخصوصی ترشح کرده لبه پلک‌ها و مژه‌ها را چرب و مرطوب نگاه می‌دارد، تا از جریان اشک چشم به رخسار در حالت عادی، جلوگیری شود، و ضمناً اصطکاک مداوم پلک‌ها به یکدیگر موجب ناراحتی انسان نگردد.

ماهیچه‌های گرداننده چشم: برای اینکه عکس‌برداری چشم از اشیاء به‌سرعت و سهولت انجام بگیرد و کرهٔ چشم با حرکت‌های متعدد خود این وظیفهٔ حیاتی را انجام دهد؛ شش ماهیچه پیرامون آن را فراگرفته است تا حرکت آنرا در جهات گوناگون یعنی بالا و پائین و چپ و راست و به سوی درون و بیرون ممکن کنند.

ابرو: در بالای هریک از پلک‌های فوقانی انبوهی از موهای منظم صف کشیده‌اند که افزون بر جنبهٔ زیبایی از ریزش عرق به درون چشم جلوگیری می‌کنند؛ و در تعدیل نور به‌ویژه نورهایی که از طرف بالا می‌تابد تأثیر بسزایی دارند.

کره ی چشم[ویرایش]

کره چشم انسان از لایه‌ها و بخش‌های گوناگون تشکیل شده‌است. معنای لغوی نام این لایه‌ها که در پرانتز می‌آید عبارت است از: صُلبیه (سختک)، مشیمیه (بچه‌دانک)، عنبیه (انگورک)، شبکیه (پنجرک)، زلالیه (روشنک)، زجاجیه (شیشک)، جلیدیه (پوششک) و ملتحمه (پیوستک). قرنیه نیز به معنی شاخک است.[۳]

لایه‌های کرهٔ چشم[ویرایش]

کرهٔ چشم بینایی را میسر می سازد، البته دقیقا کره‌ نیست و قطر آن در راستای طول ۲۴ تا ۲۵ میلی‌متر و در جهت پهلوها ۲۴ تا ۲۵ میلی‌متر و در جهت پهلوها ۲۳ تا ۲۴ میلی‌متر است ولی چون این تفاوت معمولاً غیرمحسوس است کرهٔ چشم نامیده شده‌است، و آن از دو قسمت اساسی تشکیل یافته‌است:

۱ طبقات منظمی که در اطراف قرار گرفته؛ و بعضی از آن‌ها مأمور حفاظت اعضاء داخلی و بعضی برای تأمین غذای آن‌ها و قسمتی محل بازتاب تصویرها و آماده ساختن آن‌ها برای انتقال به مغز است.

۲-جسم‌های شفافی که در وسط واقع شده و نور را از خود عبور می‌دهند و برای بازتاب آماده می‌سازند؛ و ازاین‌رو باید هریک از دو قسمت را جداگانه موردنظر قرار داد، طبقات کره چشم از سوی بیرون به درون از سه پوسته بوجود آمده‌است:

صلبیه[ویرایش]

صُلبیه پرده‌ای است سفید و محکم[۴] که تمام کرهٔ چشم را فرا گرفته، این پردهٔ بسیار ظریف که ضخامت آن از یک میلی‌متر تجاوز نمی‌کند؛ استحکام بالایی دارد و از این‌رو از عهدهٔ وظیفهٔ  خود که حفظ کرهٔ چشم است، به آسانی برمی‌آید؛ یعنی همانطور که دوربین عکاسی یک جعبه دارد که ذره‌بین (عدسی) و شیشهٔ حساس در داخل آن جا دارند؛ چشم ما نیز یک جلد محکم دارد که اعضاء بسیار ظریف و حساسی را دربرگرفته است؛ و مقداری که از این پرده دیده می‌شود همان سفیدی چشم است؛ ضمناً در قسمت جلو قدری برآمده شده و نازک‌تر و  شفاف می‌گردد تا به آسانی نور از آن عبور کند و همین قسمت که یک نهم تمام پردهٔ صلبیه است، اصطلاحاً «قرنیه» نامیده می‌شود، و در عقب صلبیه سوراخی است که از آنجا عصب بینایی وارد کرهٔ چشم می‌گردد. در هر چشم نطقه ای در بینایی وجود دارد که چشم قادر به دیدن آن نیست، اما انسان منوجه آن نمی شود.این نقطه همان نقطه کور است. نقطه کور از اهمیت بالایی در بیماری آب سیاه برخوردار است.آسیب به این نقطه موجب از بین رفتن بینایی به طور مادام العمر می گردد.

شاید این پردهٔ ظریف را که در اصطلاح کالبدشناسی «صلبیه» و در اصطلاح پزشکی «غلاف بینایی» نامیده می‌شود به‌قدری نازک مجسم کنید که تصور کنید نوک خاری می‌تواند به  آسانی آن را سوراخ کند، در صورتی‌که استواری و سختی آن طوری است که چاقوهای معمولی مگر با فشار خیلی زیاد می‌تواند آنرا پاره کند، و پزشکان به هنگام اعمال جراحی داخل چشم؛ نیاز به چاقوهای بسیار ظریف و نوک‌تیزی دارند، که اگر تیز نباشد در موقع کار گرفتار اشکال فراوان می‌گردند.

مُلتَحِمه غشا مخاطی نازک و شفافی می‌باشد که سطح داخلی پلک‌ها را مفروش کرده و بخش جلویی صلبیه را می‌پوشاند.

نمونه‌ای از ناهم‌رنگی[۵] چشم، در این مورد  قهوه‌ای و فندقی.

مشیمیه[ویرایش]

مَشیمیه در داخل صلبیه لایه ای وجود دارد که مَشیمیه نام دارد. این لایه نازک و لطیف است و وظیفهٔ حساس آن تغذیه چشم به وسیله رگ ها است و چون تا حدی به پردهٔ بچه‌دان شبیه است «مشیمیه» نامیده شده‌است، قسمت جلو این پرده که «عنبیه» نامیده می‌شود از لحاظ رنگ و شکل تغییر قابل‌توجهی حاصل کرده‌است یعنی از لحاظ شکل مسطح و عمودی است و لذا بین آن و «قرنیه» فضایی بوجود آید که آن فضا از مایع ویژه و شفافی بنام «زلالیه»؛ مملو است. از لحاظ رنگ معمولاً سیاه است که سیاهی چشم را تشکیل می‌دهد و گاهی در بعضی از اشخاص برنگ آبی یا سبز بیرون می‌آید. این لایه وظیفه تغذیه صلبیه و شبکیه را بر عهده دارد.

«مردمک» سوراخی است که قطر آن از ۳ تا ۶ میلی‌متر می‌رسد و بین عنبیه قرار دارد که به نور حساس است. یعنی در مقابل نور زیاد تنگ و در مقابل نور کم گشاد می شود؛ تا این عمل خودکار؛ میزان نوری را که باید وارد چشم شود مرتب سازد «مردمک» چشم در حقیقت مانند «دیافراگم» دوربین عکاسی است با این تفاوت که خودکار است یعنی نیاز به این ندارد که ما آن‌را کم و زیاد کنیم بلکه در تاریکی خودبه‌خود گشاد و در روشنایی تنک می‌شود.

این سوراخ روی این اصل «مردمک» نامیده شده‌است که دو نفر که در مقابل یکدیگر واقع شوند تصویر هرکدام در وسط سیاهی چشم طرف مقابل دیده می‌شود.

مردمک در انسان گرد است و همیشه به رنگ سیاه‌ دیده می‌شود زیرا پشت آن فضای تاریکی است که به «تاریک‌خانهٔ چشم» موسوم است و محتویات آن با چشم غیر مسلح دیده نمی‌شود، ولی در حیوانات به اشکال مختلف در می‌آید چنانکه در گربه دیده می‌شود که در هنگام روز که نور زیاد است سیاهی وسط چشم آن حیوان بشکل «الف» درمی‌آید و در شب بالعکس باز می‌شود و از پشت آن انعکاس نور خارج؛ بصورت درخشندگی و برق مخصوصی ظاهر می‌شود؛ در عقب پردهٔ «مشیمیه» سوراخی برای ورود «عصب بینایی» وجود دارد.

«مردمک چشم» در حالات مختلف آنقدر نازک و کلفت می‌شود تا نوری را که به آن می‌رسد برای استفادهٔ دید کاملاً متمرکز نماید، و این کیفیت در هیچیک از اجسام حتی در شیشه یافت نمی‌شود.

شبکیه[ویرایش]

پرده‌ای است لطیف و حساس که میان «مشیمیه» قرار گرفته و چون بی‌شباهت به پنجره نیست به این نام نامیده شده‌است، شَبَکیه پرده‌ای است عصبی یعنی دنباله‌هایی است از  اعصاب بینایی و بوسیله همان اعصاب به مغز مربوط می‌شود، و «نقطهٔ کور» و «لکه زرد» بر روی این الیه قرار دارند. نقطه کور ناحیه ورود عصب به چشم است و نقطه زرد که محل تشکیل تصویر اشیاء می‌باشد. نقطه زرد در فاصله کمی از نقطه کور قرار دارد. در چشم چپ، نقطه کور در سمت راست نقطه زرد و کمی پایین تر واقع شده است. همچنین در چشم راست، نقطه کور در سمت چپ نقطه زرد و کمی پایین تر واقع شده است.

پردهٔ شبکیهٔ چشم مرکب از نه لایه جداگانه است که قطر مجموع آن‌ها به اندازه کلفتی یک ورقه کاغذ نازک می‌باشد؛ در ضخامت این پرده سلول‌هایی قرار دارند که تحت اثر امواج نورانی تحریک می‌گردند؛ سلول‌های مزبور بصورت شمش‌ها و مخروط‌ها قرار گرفته‌اند و تعداد اولی به سی میلیون و تعداد دومی به سه میلیون عدد بالغ می‌شود این شمش‌ها و مخروط‌ها به تناسب کاملی قرار گرفته‌اند. بیماری کور رنگی وابسته به همین سلول ها می باشد.

محیط‌های شفاف کرهٔ چشم[ویرایش]

محیط‌های شفاف چشم قسمت‌هایی از کرهٔ چشم می‌باشد که نور را از خود عبور داده و در نتیجه تصاویر اجسام را بر روی «لکه زرد» که قسمتی از شبکیه است می‌اندازند و این‌ها عبارتند از:

زلالیه[ویرایش]

در پشت قرنیه و جلوی عدسی ناحبه‌ای وجود دارد که مایعی شبیه به آب در آن جریان دارد و بهمین مناسبت است که زُلالیه نامیده شده‌است. از جملهٔ قوانین نور آن است که هنگامی که از یک محیط رقیقی وارد محیط غلیظی شود تغییر حاصل می‌کند که این تغییر شکست نور نامیده می‌شود و روی همین اصل نوری که در محیط رقیق یعنی هوا موجود است هنگامی که وارد این محیط نسبتاً غلیظ یعنی زلالیه می‌شود «شکست» حاصل می‌کند و برای بازتاب یافتن بر روی شبکیه آماده می‌شود.

جلدیه[ویرایش]

این عضو که «عدسی چشم» نیز نامیده می‌شود، شبیه به ذره‌بین‌های معمولی به کلفتی سه چهار میلی‌متر و در پشت پرده دوم چشم یعنی «عنبیه» قرار دارد و قسمت مرکزی آن از قسمت‌های اطراف آن سخت‌تر است و روی آن را پردهٔ شفاف و نرمی فرا گرفته‌است و ضمناً ماهیچه‌هایی در پیرامون آن وجود دارد که باعث تغییر شکل آن می‌گردد تاثیر این عضو در «شکست نور» و تطبیق تصاویر اجسام بر روی «لکهٔ زرد» بسیار مهم و قابل توجه است، زیرا همهٔ تصویرها باید روی نقطه زرد بیفتند. این کار از طریق تطابق صورت می‌گیرد

زجاجیه[ویرایش]

زُجاجیه مایعی است که تمام در ناحیه پشت چشم ساکن است. و در جلو به «عدسی چشم» و در پشت به شبکیه ارتباط دارد و از هر طرف پوسته شفافی اطراف آنرا فراگرفته است؛ کار این عضو نیز «شکست نور» است؛ و در تطبیق تصاویر اجسام بر روی «لکه زرد» تأثیر شایانی دارد. ویسکوزیته آن در برخی مقالات ۲ تا ۴ برابر آب و در برخی دیگر تا هزاران برابر آب ذکر شده است.

منابع[ویرایش]

  1. پرش به بالا↑Judd, Deane B.; Wyszecki, Günter (1975). Color in Business, Science and Industry. Wiley Series in Pure and Applied Optics (third edition ed.). New York: جان وایلی و پسران.  ۳۸۸٫ ISBN ۰۴۷۱۴۵۲۱۲۲.

  2. پرش به بالا↑‏ «قی کردن گوشۀ چشم». تبیان، ‎۱۳۹۱/۰۴/۲۹‎-‎۰۸:۳۲٫ بازبینی‌شده در ۴ شهریور ۱۳۹۶٫

  3. پرش به بالا↑لغتنامه دهخدا: مدخل‌های مرتبط.

  4. پرش به بالا↑بهمین مناسبت صلبیه نامیده شده‌است زیرا واژه صلب به معنای سخت و محکم است.

  5. پرش به بالا↑heterochromia

  6. پرش به بالا به:۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ فهرست بین‌المللی بیماری‌ها، بازدید: فوریه ۲۰۱۳.

  • نوری، حسین: شگفتی‌های جهان آفرینش/ دستگاه بینایی (۱). در: مجله «درس‌هایی از مکتب اسلام». فروردین ۱۳۴۰، سال سوم – شماره ۲. (در مالکیت عمومی به خاطر قدمت).

  • نوری، حسین: شگفتی‌های جهان آفرینش/ دستگاه بینایی (۲). در: مجله «درس‌هایی از مکتب اسلام». خرداد ۱۳۴۰، سال سوم – شماره ۴. (در مالکیت عمومی به خاطر قدمت).

شکست نور:

سرعت نور در محیط‌های شفاف مختلف یکسان نیست، بطوریکه بیشترین سرعت آن در خلاء (یا تقریباً هوا) بوده و برابر ۳۰۰۰۰۰ کیلومتر بر ثانیه است. در محیط‌های دیگر مثل آب و شیشه و غیره سرعت نور کمتر از این مقدار است. لذا هنگامی که محیط حرکت نور از نظر غلظت تغییر می‌کند سرعت آن نیز تغییر می‌نماید و با افزایش غلظت سرعت کاهش پیدا می کندو بر عکس. به این ترتیب علت شکست نور تغییر سرعت آن هنگام وارد شدن به محیط شفاف دوم است.

اگر دستمان را زیر آب ببریم مطمئناً در تصویر آن نسبت به بخشی که در آب نیست انحراف می‌بینیم. اگر در استخر آب، کف استخر را مشاهده کنیم، احساس می‌کنیم عمق آب کمتر از آن چیزی است که گفته شده است. همه‌ی این‌ها یک پدیده‌ی فیزیکی به نام شکست نور را بیان می‌کنند .

مثلاً اگر به یک سکه در ته لیوانی پر از آب نگاه کنید سکه بالاتر از محل واقعی خود به نظر می‌رسد یا وقتی که یک قاشق را به طور مایل در لیوان آب فرو می‌برید آن را در محل ورود به آب شکسته می‌بینید. برعکس اگر جسم در هوا باشد و از محیط غلیظ به آن نگاه کنیم جسم دورتر به نظر می‌رسد. اگر به کف یک استخر نگاه کنید عمق آب کمتر از عمق واقعی به نظر می‌رسد، اگر در راستای نزدیک به خط قائم به کف استخر پر از آبی به عمق ۵ متر نگاه کنید عمق آن تقریباً ۴ متر به نظر می‌رسد.

پدیده سراب معمولاً در بیابان ها و جاده ها در روزهای گرم اتفاق می افتد. هر چه به سطح زمین نزدیک تر می شویم دمای لایه های هوا بیشتر و در نتیجه رقیق تر می شود. پرتو های نور که از یک شئی دور مانند درخت به طور مایل به سطح زمین می تابند، در اثر عبور از لایه های غلیظ تر به لایه های رقیق تر به تدریج به طرف بالا شکست می یابند تا این که در لایه های نزدیک به سطح زمین زاویه تابش آنها از زاویه حد این لایه ها بزرگتر شده و بازتاب کلی صورت می گیرد. پرتوهای بازتاب پس از شکست های متوالی( از لایه های رقیق تر به غلیظ تر ) به چشم ما می رسند، در این صورت لایه های نزدیک به سطح زمین که نور را باز می تابانند مانند سطح آب به نظر می رسند.

نور در یک محیط معین، به صورت مستقیم و با سرعت ثابت حرکت می کند، هرگاه محیط تغییر کند، سرعت نور نیز تغییر کرده و نور منحرف می شود و در مسیر جدید به خط راست حرکت می کند.
تغییر مسیر پرتو نور به هنگام عبور از یک محیط شفاف به محیط شفاف دیگر را شکست نور می گویند.

زاویه تابش: زاویه ای بین پرتو تابش و خط عمود (i)

زاویه شکست: زاویه ای بین پرتو شکست و خط عمود (r)

رابطه ی زاویه تابش و زاویه ی شکست:

۱- اگر پرتو تابش عمود بر سطح مشترک بین دو محیط باشد،(یعنی زاویه آن با خط عمود برابر صفر باشد) در این صورت نور بدون شکست وارد محیط دوم شده و منحرف نمی شود.

۲- اگر پرتو تابش از محیط رقیق وارد محیط غلیظ شود در این حالت پرتو شکست به خط عمود نزدیک می شود یعنی زاویه شکست از زاویه ی تابش کوچک تر می شود.
۳- اگر پرتو تابش از محیط غلیظ وارد محیط رقیق شود، در این حالت پرتو شکست از خط عمود دورتر می شود و زاویه ی شکست از زاویه ی تابش بزرگ تر می شود.

  • کاربرد پدیده شکست نور :

با استفاده از پدیده‌ی شکست نور می‌توان نور سفید یا نورهای مخلوط از چندین طول موج را به امواج تشکیل دهنده آن تجزیه نمود.

  • مثالی از کاربرد بازتاب نور:

انگشت نگاری: 

در تکنیک نوری انگشت بر روی یک منشور قرار می گیرد و به ان نور تابانده می شود. با اندازه گیری میزان نور بازگشتی از هر قسمت،تصویری از اثر انگشت شکل می گیرد. در روش ماورا صوت با توجه به میزان انرژی صوتی منعکس شده از سطح انگشت برای اشکار سازی لبه ها و شیارها استفاده میشود.حسگرهای میدان الکتریکی بر اساس اندازه گیری اختلاف ظرفیت الکتریکی سطح انگشتی که حسگر را لمس می کند عمل میکنند و در نهایت حسگر های حرارتی با اندازه گیری اختلاف دمای سطح پوست، شیارها و لبه های اثر انگشت را نمایان میسازد 

منشور چیست؟

منشور جسم شفاف و سختی است که معمولاً قاعده آن به شکل مثلث بوده و دارای دو وجه غیر موازی است. هرگاه پرتو نور تک رنگی را به یکی از وجه های آن بتابانیم، شکسته شده و به طرف قاعده ضخیم منشور منحرف می شود. 

پاشیدگی نور توسط منشور چگونه است؟

تعریفجداسازی رنگهای نور سفید به وسیله منشور را پاشیدگی نور می گویند.

تعریف طیف نور: 

رنگهای تشکیل دهنده نور سفید را که به ترتیب عبارتند از: قرمز، نارنجی، زرد، سبز، آبی، نیلی، بنفش طیف نور سفید می نامند.

علت پاشیدگی نور سفید چیست؟

مثالی از کاربرد منشور : طیفهای نور سفید متفاوت بوده و از هم جدا می شوند. بطوریکه نور بنفش بیشترین انحراف و قرمز کمترین انحراف را پیدا می کنند. زیرا ضریب شکست منشور برای نور بنفش از رنگهای دیگر نور سفید بیشتر و برای نور قرمز کمتر است.

از منشورها معمولا برای بازتابش کلی و پاشیدگی نور استفاده می شود.

پریسکوپ یک دوربین زیر دریایی مخصوص مشاهده اشیا روی سطح آب است. این وسیله چشمی که بیش تر در زیر دریایی ها یافت می شود به فرد کمک می کند که اشیا واقع در فواصل دور یا نقطه کور را ببیند.

 پریسکوپ در ساده ترین شکل خود از یک استوانه بزرگی تشکیل شده که در هر سر آن یک آینه یا منشوری قرار دارد. وجود این نوع دوربین در زیر دریایی ها و تانک ها و سایر ادوات دفاعی بسیار ضروری است. زیر دریایی ها می توانند به اندازه عمق پریسکوپ _ حدود ۹ متر _ در زیر سطح آب باقی بمانند تا افسران نظامی یا کارکنان شان اشیای روی سطح آب را مشاهده کنند. تانک ها نیز می توانند به کمک این نوع دوربین ها از خطر حمله آتش گلوله و سلاح های شیمیایی در امان باشند. همچنین از پریسکوپ هادر آزمایشگاه ها و راکتورهای هسته ای استفاده می شود.

 پریسکوپ ها به دانشمندان و مهندسین این فرصت را می دهد که بدون به خطر انداختن سلامت خود از پدیده ها و وقایع، مشاهداتی داشته باشند.

 پریسکوپ هایی به نام اندوسکوپ یا دستگاه درون بین وجود دارند که در علم طب کاربرد فراوانی دارند و برای نگاه کردن به داخل بدن انسان مورد استفاده قرار می گیرند. امروزه اندوسکوپ ها از طریق دوربین های تلویزیونی بسیار ظریف به اجرای اعمال جراحی پیچیده کمک می کنند

منشورهای بازتابش کلی چه مشخصاتی دارند؟

این منشورها از شیشه ای که زاویه حد آن ۴۲ درجه است ساخته می شوند و قاعده آنها به شکل مثلث قائم الزاویه متساوی الساقین است.

بازتابش کلی در منشورها به چند صورت انجام می گیرد؟

به دو صورت:

الف )یک بار بازتابش کلی و انحراف پرتو نوربه اندازه ۹۰ درجه. 

ب) دو بار بازتابش کلی و انحراف پرتو به اندازه ۱۸۰ درجه. 

عدسی:

عدسی، یا لنز از ابزارهای نوری است که نور در اثر عبور از آن می‌شکند و همگرا یا واگرا می‌شود. عدسی‌ها از ماده‌های شفاف مانند شیشه و پلاستیک ساخته می‌شوند.

عینک طبی و ذره‌بین و لنز دوربین‌های عکاسی و دوربین دوچشمی همه با عدسی ساخته شده‌اند. عدسی‌ها از نظر شیوه شکست نور در آن‌ها به دو دسته همگرا (محدب) و واگرا (مقعر) تقسیم می‌شوند

 عدسی همگرا: در عدسی همگرا، پرتوهای تابش، پس از شکست و گذر از عدسی، به هم نزدیک می‌شوند (یعنی همگرا می‌شوند) در عدسی‌های همگرا، لبه‌ها نازکتر از وسط آن است

عدسی واگرا: در عدسی‌های واگرا، پرتوهای تابش، پس از شکست و گذر از عدسی، از هم دور می‌شوند (یعنی واگرا می‌شوند). لبهی این عدسی‌ها پهن‌تر از وسط آن است.

  • ما چگونه می بینیم؟ 

مراحل دیدن زمانی شروع می شود که نور با برخورد به اجسام تا حدی بازتاب شده و به چشم ما می رسد.بهترین دید زمانی است که این تصویر کاملا روی شبکیه چشم تشکیل شود.شبکیه چشم بافتیست در پشت چشم که سلول های حساسه آن شبیه سلول های فیلم دوربین عکاسی تصاویر را ثبت می کند.و توسط سلول های عصبی چشم به مغز می فرستند.

عدسی چشم

عدسی، یک ساختمان دیسک‌مانند شفاف در پشت مردمک (سوراخ تاریک در مرکز چشم) و عنبیه (بخش رنگی مجزا در اطراف مردمک) می باشد. عدسی چشم، یک عدسی همگرای دوکوژ بزرگ است .

عدسی کمک می کند تا نورهای وارد شده به چشم بر روی شبکیه (ناحیه ای واقع در پشت چشم که پیام های عصبی بینایی را ایجاد می کند و آنها را به سمت مغز برای ایجاد تصویر بصری برای مشاهده اجسام انتقال می دهد) به خوبی و به صورت دقیق متمرکز شوند.

  • بیماریهای چشمی مرتبط با عدسی:

  1. آب مروارید در واقع حالت تار و کدر شدن لنز یا عدسی چشم است.

  2. عدسی در پشت مردمک واقع شده است و عمل تطابق و متمرکز کردن نور بر روی شبکیه را انجام می‌دهد. در هنگام مطالعه، عدسی با تغییر انحنای خود این امکان را ایجاد می‌نماید که بتوانیم اجسام نزدیک را بخوبی ببینیم. این قابلیت از سن ۴۵-۴۰ سالگی به بعد، کاهش می‌یابد و بنابراین پیر چشمیعارض می‌گردد، بدین معنا که برای دید نزدیک و مطالعه نیاز به عینک جداگانه خواهد بود

  3. نزدیک بینی و دوربینی:

الف) دوربینی

یعنی چشم تصویر اجسام دور را به راحتی می بیند اما تصویر اجسام نزدیک را تار می بیند.

  • علت:  توان عدسی چشم کم است(عدسی نازکتر از حالت طبیعی)

  • چشم دوربین تصویر اجسام نزدیک را پشت شبکیه تشکیل می دهد.

  • برای رفع دوربینی چشم باید توان عدسی چشم را افزایش دهیم برای این کار از یک عدسی محدب استفاده می شود.

ب)نزدیک بینی

یعنی چشم تصویر اجسام نزدیک را به راحتی می بیند اما تصویر اجسام دور را تار می بیند.

  • علت: توان عدسی چشم زیاد است(عدسی ضخیم تراز حالت طبیعی)

  • چشم نزدیک بین  تصویر اجسام دور را جلوی شبکیه تشکیل می دهد

  • برای رفع نزدیک بینی چشم باید توان عدسی چشم را کاهش  دهیم. برای این کار از یک عدسی مقعر استفاده می شود.

بسته به اینکه جسم در چه فاصله‌ای از عدسی قرار گیرد دارای تصویری حقیقی یا مجازی ، مستقیم یا وارون ، راست یا برگردان ، کوچکتر از جسم یا بزرگتر از آن و … هستیم. 

به کمک ضریب شکست شیشه عدسی درچشم پزشکی، نمره چشم را مشخص می‌نمایند. یعنی با داشتن فاصله کانونی مورد نیاز برای چشم بیمار جهت اصلاح چشم ، عینک مربوطه به بیمار داده میشود. 

در انتخاب محصولات آرایشی دقت کنیم 

برای انتخاب مناسب ترین محصولات آرایشی برای پوست به خصوص کرم ها رعایت نکاتی لازم است. از کرم های معتبر استفاده کنید و بروشور کرم ها را حتما خوانید. بعضی از کرم ها حاوی ترکیباتی هستند که به پوست ضرر می رسانند و منجر به بیماری های پوستی به خصوص آکنه می شوند پس باید در خرید محصولات آرایشی دقت کرده و بهترین گزینه ممکن را برای حفظ سلامت پوست انتخاب کنید. در این مقاله از سایت آرایشی رژلب، به بررسی برخی از محصولات آرایشی مضر برای پوست پرداخته می شود.

ترکیبات آرایشی مضر برای پوست چیست
پارابن در محصولات آرایشی

پاربن ها در سرطان های پوست و سرطان سینه نقش دارند. پارابن ها عملکرد غدد درون ریز را مختل می کنند و همین امر باعث عدم جذب نگه دارنده ها در بسیاری از محصولات آرایشی می شود.

پلی اتیلن گلیکول در محصولات آرایشی

در پاک کننده های مصنوعی برای از بین بردن چربی، پلی اتیلن گلیکول استفاده شده است. وجود این ماده در محصولات آرایشی باعث زبر شدن و سفت شدن پوست می شود.

سیلیکون در محصولات آرایشی

سیلیکون در محصولات آرایشی  جهت محافظت  و جذب رطوبت پوست استفاده می شود  و بیشتر در محصولات آرایشی مثل کرم های مرطوب کننده پیدا می شود. اگرچه مرطوب بودن پوست ایده خوبی است اما سیلیکون مانند پلاستیک صورت را می پوشاند و آن را بسته می کند. استفاده بیش از حد از محصولات آرایشی حاوی سیلیکون ها مانع نفس کشیدن پوست می شود و اثری مخرب روی پوست دارد.

 سدیم بنزوات در محصولات آرایشی

سدیم بنزوآت به تنهایی مشکلی ایجاد نمی کند، اما به هنگام ترکیب شدن با ویتامین C برای پوست بسیار خطرناک است. سدیم هنگامی که با ویتامین ترکیل میشود ایجاد ترکیبات سرطان زا می کند. 

  • یکشنبه ۳۱ شهریور ۱۳۹۲

  • روزنامه سلامت ( www salamat ir )  

حساسیت و عفونت چشم

دکتر محمود بابایی

جراح و متخصص بیماری‌های چشم، عضو هیات علمی گروه چشم‌پزشکی بیمارستان بقیه‌ا…

استفاده از انواع لوازم آرایش چشمی مانند خط چشم‌های مایع یا مدادی و سرمه‌هایی که داخل چشم کشیده می‌شوند، مشکلاتی را برای خانم‌ها به وجود می‌آورد. این مواد شیمیایی قادرند با بافت داخلی پلک و اشک چشم تماس پیدا کنند و وقتی با اشک چشم مخلوط و به‌تدریج وارد سطح داخلی چشم شوند، با سفیدی و سیاهی چشم هم در ارتباط مستقیم قرار می‌گیرند و قرنیه و ملتحمه چشم را تحت‌تاثیر قرار می‌دهند. جریان این مواد شیمیایی در نقاط مختلف چشم هم باعث افزایش خطر ابتلا به عفونت‌های چشمی می‌شود. از سوی دیگر، متاسفانه این روزها استفاده و عرضه لوازم آرایش قاچاق، ناسالم و بی‌کیفیت هم زیاد شده است و تماس چنین موادی با چشم افراد که یکی از حساس‌ترین قسمت‌های بدن است،‌ خطر ابتلا به عفونت‌های چشمی، تورم و التهاب پلک، حساسیت‌های شدید و دردناک چشمی و سطح پلک‌ها یا گل‌مژه‌ و عفونت را به دنبال دارد.  

خوابیدن با آرایش و عوارض آن 

 

زنان موفق در عرصه چشم پزشکی 

 

 

شکست نور و اثر آن بر چشم ها 

 

اثر محصولات نامرغوب آرایشی و خطرات آنها 

این هم یک ضرب المثل : از قدیم گفته اند برچشم بد نمک 

 

 

 

امورزنان وخانواده دانشگاه شیراز

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *